Zekât Nedir, Kimlere Verilir? Nisap ve Hesaplama Rehberi

Zekât, İslam'ın beş şartından biri olan mali bir ibadettir. Belirli bir zenginliğe ulaşan Müslümanın, malının belli bir bölümünü ihtiyaç sahiplerine vermesidir. Hem malı temizler hem de toplumda dayanışmayı güçlendirir.

Kimler zekât vermekle yükümlüdür?

Zekât; akıllı, ergen ve hür olan, temel ihtiyaçlarının dışında nisap miktarı mala sahip Müslümana farzdır. Malın büyümeye elverişli olması ve üzerinden bir kameri yıl (havelân-ı havl) geçmesi şartı aranır. Borçlar düşüldükten sonra elde kalan mal nisaba ulaşıyorsa zekât gerekir.

Nisap miktarı ve zekât oranı

Nisap, zekâtın farz olması için gereken asgari zenginlik ölçüsüdür ve yaklaşık 80,18 gram altın ya da eşdeğeri gümüş, para veya ticaret malıdır. Zekât oranı altın, gümüş, para ve ticaret mallarında kırkta bir, yani %2,5'tir. Nakit ve altını olan kişi, toplam değerini hesaplayıp bu oranda zekât verir.

Zekât kimlere verilir?

Zekâtın verileceği yerler Tevbe suresi 60. ayette sekiz sınıf olarak sayılır: fakirler, düşkünler (miskinler), zekât işinde çalışan memurlar, kalpleri İslam'a ısındırılacaklar, köleler (azat için), borçlular, Allah yolunda olanlar ve yolda kalmışlar. Zekât, kişinin bakmakla yükümlü olduğu anne-baba, eş ve çocuklarına verilmez.

Basit hesaplama örneği ve nelerden verilir

Örneğin nisabı aşan 200.000 TL nakit birikimi olan kişi, %2,5 üzerinden 5.000 TL zekât verir. Zekât; altın, gümüş, nakit para, ticaret malları, hayvanlar ve topraktan elde edilen ürünler gibi büyüyen mallardan verilir. Ev, otomobil, kullanılan eşya gibi temel ihtiyaçlar zekâta tabi değildir.